2018/20 onthouding-oordeel zorgvuldig

Samenvatting

Dagblad van het Noorden heeft in het artikel “’Ze betalen wel mijn dood, maar niet mijn leven’” op journalistiek zorgvuldige wijze aandacht besteed aan klager. De vermelding van de streek waarin klager woont, leidt niet tot een ongerechtvaardigde aantasting van zijn privacy. De Raad kan niet vaststellen dat een afspraak is gemaakt dat in het artikel de website van klager zou worden vermeld. Voor zover de klacht erop is gericht dat een dergelijke afspraak is geschonden, onthoudt de Raad zich dan ook van een oordeel. Verder stond het de krant vrij om in een vervolgartikel te berichten dat klager een experimentele behandeling in Georgië heeft geannuleerd.  

Conclusie van de Raad voor de Journalistiek
inzake de klacht van

X

tegen

de hoofdredacteur van Dagblad van het Noorden

De heer X te […] (klager) heeft op 4 januari 2018 een klacht ingediend tegen de hoofdredacteur van Dagblad van het Noorden. Bij de beoordeling van de klacht is verder correspondentie van klager en de heer E. Wijnholds, hoofdredacteur, betrokken van 7 en 31 januari 2018.

De zaak is behandeld op de zitting van de Raad van 16 maart 2018 in aanwezigheid van de heer Wijnholds. Klager is daar niet verschenen.

DE FEITEN

Op 15 december 2017 is in Dagblad van het Noorden een artikel van de hand van A. van Wijngaarden verschenen met de kop “’Ze betalen wel mijn dood, maar niet mijn leven’”. De intro van dit artikel luidt:
“Een experimentele behandeling in Georgië wil de zorgverzekeraar niet vergoeden, maar zijn euthanasie wel. [X] lijdt aan een ernstige oorontsteking en heeft zich uit wanhoop aangemeld bij de Levenseindekliniek.”
Het artikel, waarin is vermeld dat klager woont ‘in een dorp in het [streek]’, is ook in de Leeuwarder Courant en op de sites van beide kranten gepubliceerd.

Vervolgens is op 2 januari 2018 op de website van Dagblad van het Noorden een artikel verschenen met de kop “Oorpatiënt [voornaam], die zich uit wanhoop bij Levenseindekliniek meldde, annuleert behandeling Georgië”. De intro van dit artikel luidt:
“[X] uit [streek] die last heeft van chronische en ernstige oorontsteking zegt een eind januari geplande behandeling in Georgië te hebben geannuleerd. Dat is zuur voor [X]. Twee weken geleden meldde deze krant dat [X] zich uit pure wanhoop had aangemeld bij de Levenseindekliniek. Dit omdat zijn zorgverzekeraar een experimentele behandeling in Georgië niet wildwee vergoeden.”
Aan het slot van het artikel is onder de tussenkop “Eigen website” het volgende vermeld:
“[X] heeft ook een eigen website in het leven geroepen waar hij over zijn oorprobleem schrijft en om hulp vraagt. De website is te vinden op […]”
Dit artikel, dat in verkorte vorm ook in de Leeuwarder Courant is geplaatst, is inmiddels van de website van de krant verwijderd.

Dagblad van het Noorden en de Leeuwarder Courant vallen beide onder NDC mediagroep en werken nauw samen.

DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN

Klager stelt dat hij voorafgaand aan de publicatie van 15 december 2017 aan Van Wijngaarden zijn gevoelige verhaal heeft verteld. Voorwaarde voor plaatsing in de krant was dat zijn website zou worden vermeld, waarop hij een inzamelingsactie was gestart. Die afspraak is niet nagekomen; zijn website is namelijk niet vermeld. Direct na het verschijnen van het artikel heeft klager telefonisch contact met de redactie opgenomen. Van dit gesprek heeft klager een geluidsopname overgelegd. Daarna is zijn website alsnog toegevoegd aan het online-artikel, maar toen had het geen of nauwelijks effect meer, aldus klager. Hij heeft nu geen positieve effecten van de publicatie ondervonden, alleen maar nadelen.
Volgens klager is ook afgesproken dat zijn woonplaats niet zou worden genoemd. Die afspraak is eveneens geschonden. Daardoor is hij dagen lang geterroriseerd door mensen die hem opzochten. Na bijna een week is zijn woonplaats uiteindelijk uit het artikel gehaald.
De druppel die voor klager de emmer heeft doen overlopen is het artikel van 2 januari 2018, waarin zonder toepassing van wederhoor is vermeld dat hij de behandeling in Georgië zou hebben gecanceld. Klager heeft de indruk dat de journalist hierover is getipt door een vrouw die hem dwarsboomt en rondbazuint dat hij geld opstrijkt zonder zich te laten behandelen.
Klager meent dat door de berichtgeving zijn imago is geschaad, nu daardoor het beeld is ontstaan dat hij een oplichter is. Hij ondervindt hiervan veel negatieve gevolgen nu de donaties stilstaan en donateurs massaal hun geld terugeisen.

Dagblad van het Noorden stelt hier tegenover dat klager in december zelf contact heeft gezocht met verslaggever Van Wijngaarden van Dagblad van het Noorden en verslaggever Bies van de Leeuwarder Courant. Dit heeft geresulteerd in het artikel van 15 december 2017. Het is juist dat klager heeft gevraagd om zijn inzamelingswebsite bij het artikel te vermelden, maar daarover is geen toezegging gedaan. Na telefonisch contact met klager is de link alsnog aan het artikel op de website toegevoegd. Dat artikel is zeer goed gelezen, ook lang nadat de verwijzing werd toegevoegd.
Hierna heeft klager de verslaggevers op de hoogte gehouden over zijn pogingen om in Georgië behandeld te worden en daarvoor geld in te zamelen. Hij heeft op 2 januari 2018 op eigen initiatief een e-mail aan Bies gestuurd, waarin hij meldde de behandeling in Georgië eind januari te hebben geannuleerd. Op basis daarvan is een bericht gemaakt, dat dezelfde dag is verschenen als ‘kortje’ in de Leeuwarder Courant en in een uitgebreide versie op de website van Dagblad van het Noorden. Omdat de redactie in de loop der tijd is gaan twijfelen aan de betrouwbaarheid van wat klager vertelde over zijn reis en de inzamelingsactie, is dit artikel van de website van de krant verwijderd.
De krant betwist dat de woonplaats van klager is vermeld. Steeds is de streek genoemd waar hij woonachtig is. Dat klager thuis zou zijn lastig gevallen, kan de krant daarom niet worden verweten.

BEOORDELING VAN DE KLACHT

Klager heeft allereerst aangevoerd dat in het artikel van 15 december 2017 in strijd met gemaakte afspraken zijn website niet is vermeld. Dagblad van het Noorden heeft betwist dat ter zake aan klager een toezegging is gedaan. De standpunten van partijen staan lijnrecht tegenover elkaar en er is geen materiaal voorhanden op grond waarvan de Raad kan vaststellen welk standpunt juist is. De geluidsopname van het telefoongesprek tussen klager en een medewerkster van de krant is daarvoor niet toereikend. Wel is te horen dat klager zijn standpunt naar voren brengt, maar niet dat de medewerkster bevestigt dat een afspraak is gemaakt over vermelding van de website van klager. De Raad kan zich daarom niet uitlaten over de vraag of de krant journalistiek onzorgvuldig heeft gehandeld door niet gelijk de website van klager in het artikel op te nemen en onthoudt zich daarom van een oordeel.

Verder constateert de Raad dat in de berichtgeving de woonplaats van klager niet is genoemd. De vermelding van de streek waarin klager woonachtig is, is journalistiek gebruikelijk en niet ontoelaatbaar. Er is geen sprake van een disproportionele aantasting van de privacy van klager.

Ten slotte blijkt uit een door de krant overlegd e-mailbericht dat klager zelf verslaggever Bies van de Leeuwarder Courant heeft geïnformeerd over het annuleren van zijn reis naar Georgië. Het stond de Leeuwarder Courant, maar ook Dagblad van het Noorden, daarmee vrij dit in haar berichtgeving op te nemen.

Relevant punt uit de Leidraad van de Raad: A. en C.
Relevante eerdere conclusie van de Raad: RvdJ 2017/46

CONCLUSIE

Voor zover de klacht is gericht tegen schending van de afspraak dat de website van klager zou worden vermeld, onthoudt de Raad zich van een oordeel. Verder heeft Dagblad van het Noorden journalistiek zorgvuldig gehandeld.

Zo vastgesteld door de Raad 4 juni 2018 door mw. mr. J.W. Bockwinkel, voorzitter, L.C. Hauben, mw. J.R. van Ooijen, H.P.M.J. Schneider en mw. M. Stenneke, leden, in tegenwoordigheid van mw. mr. D.C. Koene, secretaris.