2011/78 ongegrond

Beslissing van de Raad voor de Journalistiek
inzake de klacht van
 
X
 
tegen
 
T. van der Mee, P. Groenendijk en de hoofdredacteur van AD
 
Bij brief van 22 augustus 2011 met diverse bijlagen heeft X (hierna: klager) een klacht ingediend tegen T. van der Mee, P. Groenendijk en de hoofdredacteur van AD (hierna: verweerders). Hierop heeft B.V. Verkade, zakelijk hoofdredacteur, geantwoord in een brief van 16 september 2011 met vijf bijlagen. Klager heeft daarop nog gereageerd in een schrijven van 19 september 2011 en een e-mailbericht van 27 september 2011.
 
De zaak is behandeld ter zitting van de Raad van 30 september 2011. Klager is daar verschenen. Namens verweerders zijn daar voornoemde Verkade en Van der Mee, verslaggever, verschenen. Verkade heeft het standpunt van verweerders toegelicht aan de hand van een pleitnotitie.
 
DE FEITEN
 
Op 13 augustus 2011 is op de voorpagina van AD een artikel verschenen van de hand van Van der Mee met de kop “Zaaddonor (30) zwijgt over ziekte”. Dit artikel bevat de volgende passage:
“Tientallen vrouwen zijn de afgelopen anderhalf jaar misleid door een spermadonor die verzwijgt dat hij lijdt aan het syndroom van Asperger, een erfelijke autistische stoornis. De 30-jarige [Woonplaats] heeft zeker 22 kinderen verwekt.
Sommige moeders klagen over gezondheidsproblemen bij hun kind. Kinderen met asperger hebben een verhoogd risico op andere psychische aandoeningen.
De vrouwen zijn pas afgelopen maand achter de ware aard van de donor gekomen. De man heeft ook gelogen over zijn achtergronden en verzwegen dat hij is behandeld voor depressies. Hij is nog actief als donor.”
 
Diezelfde dag is van de hand van Van der Mee op pagina 4 een vervolgartikel geplaatst onder de kop “Door mijn ziekte geef ik kinderen een hoger IQ”, met de onderkop “Asperger-patiënt X heeft zeker twintig donorkinderen”.
Het artikel opent met:
“X (30) heeft een erfelijke autistische stoornis en een verleden met depressies. Toch biedt hij zich op internet aan als spermadonor. Voor de vrouwen met een kinderwens verzwijgt hij zijn psychische ziekte. Inmiddels heeft hij ruim twintig donorkinderen, die risico’s lopen op gezondheidsproblemen.
Hij gebruikt verschillende namen, komt betrouwbaar en netjes over en wil vrouwen helpen bij het vervullen van hun vurige kinderwens. In werkelijkheid verschuilt spermadonor X zich achter tal van leugens over zijn achtergrond en erfelijke ziekte. De moeders zijn daar pas vorige maand achter gekomen.
De 30-jarige [Woonplaats] verzwijgt tegenover de vrouwen aan wie hij doneert, dat hij psychische problemen heeft en lijdt aan het syndroom van Asperger, een erfelijke autistische stoornis. Tientallen vrouwen die via internet contact met hem legden, zijn erin getrapt.
X heeft al zeker 22 donorkinderen. Volgens de moeders kampen sommigen met gezondheidsproblemen en vertonen ze de kenmerken van een autistische stoornis. Ook zijn er meerdere miskramen geweest. De bevruchting kwam in sommige gevallen via seks tot stand.”
Het artikel bevat verder de volgende passages:
“Twee maanden geleden werd het ware gezicht van X onthuld. (…). Ze spreken van een ziekelijke drang om zo veel mogelijk kinderen te verwekken. ,,Hij is een psychopaat en een pathologische leugenaar,” zegt Saskia. ,,Hij zei tegen mij dat hij graag een groot gezin wil.””
en
“Zijn zogenaamde fijne jeugd is een fabel. X komt uit een ontwricht gezin. Hij leed ernstig onder de scheiding van zijn ouders toen hij 14 was - en de dood van zijn vader in 2004. Daardoor raakte hij depressief en werd hij behandeld in een GGZ-instelling. Ook zijn broer werd behandeld, voor autisme met ADHD.”
en
“,,Toen ik X ermee confronteerde, zei hij dat hij inderdaad asperger heeft. Maar ach, dat is volgens hem niet erg, want dan heb je een hoog IQ, dus wat is het probleem? Bovendien zou het ook wel verdwijnen.”
Tegenover haar bevestigde X dat hij meerdere donorkinderen heeft. ,,Maar hij vindt het niet nodig om dat te melden. Andere donoren liegen immers ook en kennelijk beter, want die worden niet gesnapt, aldus X. Ik ken nu al drie moeders met kinderen van X en ik weet dat er, behalve ik, nu al drie zwanger zijn van hem.””
Het artikel eindigt met:
“Zelf geeft X de schuld van dit alles aan een ex-vriendin, die volgens hem uit wraak over het beëindigen van de relatie een hetze tegen hem voert. Hij ontkent dat sommige van zijn donorkinderen gezondheidsproblemen hebben. ,,Er zijn mij geen indicaties of diagnoses bekend. Ze proberen mij de zwartepiet toe te schuiven. Ik word neergezet als de grootste schurk.
Hij zegt af en toe wel verteld te hebben over zijn ziekte. ,,Maar ik merkte dat dat juist meer onrust veroorzaakt,” aldus X. ,,Mentaal en fysiek is er niets mis met mij. Mensen met asperger hebben een hoge intelligentie. Als donor kan ik zo iets bijdragen aan die kinderen. Ik heb niet de plicht om over alles open te zijn. Mensen verwachten dat een donor 100 procent eerlijk is over alles. Dat bestaat niet. Donoren hebben ook een eigen leven.””
 
Bij het artikel is een kader geplaatst met de kop “Via internet sneller en goedkoper”. Het artikel bevat achtergrondinformatie over de werkwijze en gevaren van doneren via internet.
 
Diezelfde dag is op AD.nl een verkorte versie van bovenstaande artikelen verschenen onder de kop “Spermadonor verzwijgt syndroom van Asperger” met de onderkop “Kinderen vertonen ook autistische stoornissen”.
 
DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN
 
Klager stelt dat in de publicatie feiten en citaten onjuist zijn weergegeven. Hij meent dat verweerders ten onrechte stellen dat deze fouten voor zijn rekening komen. Daarnaast hebben verweerders – in tegenstelling tot wat zij beweren – tijdens het telefoongesprek geen informatie over bronnen onthuld of feitenmateriaal voorgelegd.
Klager brengt naar voren dat hij geen toestemming heeft gegeven voor het gebruik van zijn foto en officiële namen. Daarnaast is de foto onvoldoende onherkenbaar gemaakt. Door het gebruik van zijn foto en namen is klager onevenredig in zijn privacy aangetast. Volgens klager had het bericht ook kunnen worden gepubliceerd zonder foto en vermelding van namen, leeftijd, woonplaats en gezins- en woonsituatie.
Het syndroom van Asperger is volgens klager geen ziekte maar een andere cognitieve stijl. Hij stelt nooit te hebben gezegd dat hij door zijn ziekte kinderen een hoger IQ geeft, maar naar voren te hebben gebracht dat wetenschappelijk is aangetoond dat een correlatie bestaat tussen Asperger en een hoge intelligentie. De ontwikkelingsstoornis verdwijnt in 2013 uit DSM-V, het handboek voor psychische aandoeningen. Onderzoek wijst volgens klager uit dat Asperger geen stoornis is, maar een vertraging in de ontwikkeling. Ter zitting voert klager aan dat DSM geen wetenschappelijk werk maar een handleiding betreft. Erfelijkheid speelt bij Asperger slechts een ondergeschikte rol. Volgens hem is de oorzaak voornamelijk te vinden in omgevingsfactoren. Klager benadrukt verder dat Asperger wordt vastgesteld middels een psychologische en geen genetische test. Een spermabank test niet op de aanwezigheid van Asperger. De koppen van de gewraakte berichtgeving zijn volgens klager daarom misleidend, ongenuanceerd en onzorgvuldig.
Klager stelt dat de term “malafide donoren” kwade trouw impliceert, terwijl dit niet blijkt uit zijn getroffen voorbereidingen zoals SOA-testen en donorovereenkomsten. Klager wordt in de publicatie als Asperger-patiënt en ziek aangeduid terwijl geen sprake is van een tekort aan zelfzorg, aanwezigheid van medische hulp of psychische klachten. Klager is niet behandeld in een psychiatrisch ziekenhuis. Voorts is klager geen psychopaat dan wel een pathologische leugenaar, is hij nooit getrouwd geweest dan wel gescheiden en heeft hij geen 22 kinderen verwekt.
Hij brengt naar voren dat hij zijn ex-partner en zoon heeft beschermd uit privacyoverwegingen. De claim van 22 kinderen heeft hij in een opwelling gelegd in een via WhatsApp gevoerde ruzie van negen pagina’s met zijn ex-vriendin. Volgens klager is het geclaimde aantal onjuist en wordt het door geen enkele andere bron bevestigd.
Klager brengt ter zitting naar voren dat geen volledige juridische of ethische informatieplicht bestaat. Een donor is volgens hem niet verplicht over alles open te zijn.
Geen van de donorkinderen is ouder dan één jaar en er bestaan geen diagnosetesten voor deze kinderen. Het is niet onderzocht of de depressie van klager van erfelijke aard is. De claim dat donorkinderen gezondheidsrisico’s lopen is volgens klager niet onderbouwd. Hij brengt naar voren dat miskramen altijd kunnen voorkomen.
Klager stelt verder dat hij niet van de website ‘Verlangen naar een kind’ is verbannen vanwege Asperger maar vanwege de aandacht in de media. Er is nimmer sprake geweest van strijd over de voogdij dan wel bevruchting via seks. Geen enkele wensmoeder heeft geklaagd over het geheimhouden van zijn adres. Het gebruik van schuilnamen is volgens klager zeer gangbaar en wordt zelfs geadviseerd. Volgens klager is zijn financiële situatie niet relevant en woont hij in een normale ruime huurwoning.
Verder wijst klager erop dat op internet wordt gewezen op de medische en juridische risico’s van het vinden van een donor via internet. Hij stelt geen ‘ziekelijke drang’ te hebben om zoveel mogelijk kinderen te verwekken, maar slechts te willen helpen bij het vervullen van een kinderwens vanwege het donortekort in Nederland. Er is geen sprake van een slinkse handelwijze of list en bedrog. De berichtgeving staat volgens hem haaks op de realiteit en de ernst van de situatie wordt overdreven.
Nederlandse spermabanken zijn volgens klager niet te commercieel maar juist overgereguleerd, waardoor een groot tekort aan donoren bestaat. Hij stelt dat verweerders het verschil tussen een spermabankdonor en internetdonor niet goed begrijpen.
Voorts stelt klager naar aanleiding van de berichtgeving diverse malen fysiek te zijn bedreigd. Volgens hem is sprake van een hetze. Klager stelt dat verweerders de keuze hebben gemaakt om als platform te dienen voor een rancuneuze ex-partner en een aantal alleenstaande vrouwen met een dubieuze kinderwens. De wensmoeders wisten en weten waar ze aan zijn begonnen.
 
Verweerders stellen zich allereerst op het standpunt dat de website AD.nl een zelfstandige uitgave van De Persgroep Online is, die redactioneel wordt geleid door een eigen hoofdredacteur. De klacht van klager, voor zover gericht tegen het op de website gepubliceerde artikel, dient niet-ontvankelijk te worden verklaard.
Verweerders werden in juni 2011 door een tipgever benaderd met informatie over de activiteiten van klager, die als erfelijk belaste spermadonor op internet actief was. Naar aanleiding van deze tip heeft Van der Mee diepgravend onderzoek verricht. In eerste instantie is hij op zoek gegaan naar vrouwen voor welke klager heeft gefungeerd als spermadonor. Hij legde contact met diverse vrouwen die contact of een relatie met klager of klager als spermadonor hebben gehad.
Voordat tot publicatie is besloten heeft Van der Mee persoonlijke gesprekken gevoerd met een aantal vrouwen en beheerders van sites waarop klager zijn diensten aanbood. Daarin is gedetailleerde informatie naar voren gekomen die de conclusie rechtvaardigt dat klager zichzelf met leugenachtige beweringen en onder valse voorwendselen als spermadonor aanbiedt aan vrouwen met een niet vervulde kinderwens. Ter zitting stellen verweerders dat bewust en moedwillig leugens zijn verteld en bewust informatie is verzwegen. In het onderzoek van verweerders is een aanzienlijke hoeveelheid informatie gevonden die aantoonde dat de beweringen van de gedupeerden klopten. Dit betreft onder meer een zaadtest, een recent psychologisch rapport waarin de diagnose Asperger wordt bevestigd en sprake is van een behandeling bij een psychiatrisch ziekenhuis in het verleden, verklaringen van nauw betrokkenen over psychische problemen van klager en bewijzen dat klager loog over vele feiten. Zo is de partner van klager niet overleden, heeft hij geen betaalde baan maar een uitkering, heeft klager gelogen over zijn woonsituatie en heeft hij meer donorkinderen dan hij meldt aan wensmoeders.
Verweerders benadrukken ter zitting dat klager in een WhatsApp-chatgesprek heeft gesteld dat hij 22 kinderen heeft verwekt. Klager heeft in het gesprek met verweerders slechts geantwoord dat het aantal nogal naar boven was afgerond. De betreffende bronnen hebben verweerders gemeld dat bevruchting via seks heeft plaatsgevonden.
Verweerders hebben ongeveer zes weken onderzoek gedaan. Zij hebben klager enkele dagen voor de publicatie geconfronteerd met de verzamelde informatie. Klager heeft bevestigd dat hij veel feiten heeft verzwegen voor de wensmoeders.
Voor deze handelwijze wordt gewaarschuwd door diverse belangenorganisaties. Door het grote tekort aan donoren bij spermabanken en lange wachttijden proberen steeds meer vrouwen via internet een spermadonor te vinden. De sites waarop donoren zich aanbieden blijken niet altijd waterdicht. De belangrijkste klacht van de door klager gedupeerde vrouwen is het feit dat klager niet alleen loog over zijn achtergrond, maar ook zeer relevante medische informatie verzweeg. Verweerders benadrukken dat klager Asperger en een verleden met psychische problemen heeft, op grond waarvan klager arbeidsongeschikt is en een Wajong-uitkering heeft. Alleen al op basis van de diagnose Asperger zou klager niet tot een officiële spermabank worden toegelaten. Ter zitting voeren verweerders aan dat bij een spermabank onder meer screening plaats vindt in de vorm van een gesprek met een erfelijkheidsdeskundige.
Asperger is opgenomen in het DSM-IV en wordt als ‘aandoening’, ‘ziekte’ of ‘stoornis’ beschouwd en is deels erfelijk bepaald. Het feit dat Asperger in een nog te verschijnen editie van het handboek wordt geschrapt, betekent niet dat de stoornis niet meer bestaat. Alle autistische stoornissen vallen in het handboek voortaan onder één noemer; Asperger wordt dus niet meer apart benoemd maar is een verschijningsvorm van autistische stoornis.
Verweerders stellen dat verschillende onderzoeken hebben uitgewezen dat autisme gedeeltelijk erfelijk bepaald is, hetgeen klager miskent. De termen ‘aandoening’, ‘ziekte’ of ‘stoornis’ worden als synoniemen gebruikt, hetgeen volgens verweerders gebruikelijk is in de psychologie en psychiatrie. Het is volgens hen niet onzorgvuldig deze woorden te gebruiken in een kop.
De kop van het artikel op pagina 4 is een samenvatting van de stelling van klager dat het syndroom voor kinderen ook een positieve zijde heeft. Verweerders wijzen erop dat de term ‘Asperger-patiënt’ uitsluitend wordt gebruikt in de kop.
Verweerders stellen verder dat zij geen waardeoordeel geven over Asperger, maar aan de orde stellen of het ethisch verantwoord is een erfelijke aandoening te verzwijgen en daarmee vrouwen de kans te ontnemen zelf op basis van een eerlijk en compleet beeld een besluit te nemen om met een potentiële donor in zee te gaan. Verweerders benadrukken ter zitting de handelwijze van klager onfatsoenlijk en ethisch verwerpelijk te vinden.
Verweerders menen verder dat klager zich bijna obsessief heeft aangeboden als donor, in de wetenschap dat hij nimmer in aanmerking zou komen als donor bij de officiële spermabank. De ernst van de situatie maakt het maatschappelijk belang groot, aldus verweerders. In het algemeen is vastgesteld dat het maatschappelijk belang van de onthulling zwaarder weegt dan de privacy van klager. Dit wordt onderstreept doordat klager zichzelf op openbare fora aanbiedt onder zijn doopnamen. Van de publicatie gaat een waarschuwende werking uit, waarbij de onthulling van de naam zeer relevant is. Verweerders hebben afgezien van te persoonlijke details, zoals de inhoud van het psychiatrische rapport en details over de zaadtest. De publicatie van de foto is gezien het maatschappelijke belang eveneens toelaatbaar. Klager miskent volgens verweerders dat de gedupeerde vrouwen zich vernederd en gekwetst voelen. Verweerders hebben daarnaast geen initiaal of achternaam gebruikt en de foto onherkenbaar gemaakt. De foto is echter wel herkenbaar voor mensen die klager hebben ontmoet als kandidaat-donor, en zo kunnen vaststellen of dit de persoon is met wie zij zaken hebben gedaan.
 
Zij stellen verder hun bronnen terecht te hebben beschermd, omdat deze bronnen vrezen voor een reactie van klager. Klager heeft zich volgens hen in het verleden agressief opgesteld.
Verweerders hebben voldoende overwogen dat een deel van de verklaringen was gevoed door rancune. Bij de beweringen is met succes en secuur naar schriftelijk bewijs en ondersteunende verklaringen gezocht. In de berichtgeving komt naar voren dat volgens klager sprake is van een wraakactie.
Voor zover klager voorbeelden noemt van onjuiste citaten of feiten, bedient hij zich volgens verweerders van woordspelletjes. De term ‘malafide donoren’ duidt op het moedwillig misleiden van wensouders, hetgeen klager niet betwist. Verweerders wijzen erop dat een donorcontract geen juridische waarde heeft, maar dat het slechts een intentieovereenkomst betreft waarin afspraken zijn vastgelegd.
De termen ‘ziekelijke drang’, ‘psychopaat’, en ‘pathologische leugenaar’ staan tussen aanhalingstekens en betreffen kwalificaties van wensouders. Het is volgens verweerders niet onzorgvuldig om hen te citeren. Ook het verwisselen van de termen voogdij en ouderlijk gezag is niet onzorgvuldig. Verweerders achten de mening van klager over spermabanken niet relevant.
Ten slotte wijzen verweerders erop dat klager geconfronteerd is met de beschuldigingen en hij ruimschoots gelegenheid heeft gekregen om deze in het geboden weerwoord te ontkrachten. Klager heeft echter volstaan met het geven van een rechtvaardiging voor zijn praktijken.
 
BEOORDELING VAN DE ONTVANKELIJKHEID voor zover de klacht is gericht tegen het artikel op AD.nl.
 
Ingevolge artikel 2, tweede lid, aanhef en onder c, van het Reglement voor de werkwijze van de Raad voor de Journalistiek, moet een klaagschrift een aanduiding van de journalist of journalisten op wie de klacht betrekking heeft dan wel van het medium waarop de klacht betrekking heeft bevatten.
 
De klacht is mede gericht tegen het artikel op AD.nl, maar betrekt niet de – zelfstandige – hoofdredactie van deze publicatie in het geding. Hoewel AD.nl een eigen hoofdredactie heeft en deze informatie op AD.nl staat vermeld, ontneemt dat niet de ontvankelijkheid aan de klacht van klager voor zover dit is gericht tegen die publicatie. Klager heeft naar het oordeel van de Raad tijdig en voldoende duidelijk kenbaar gemaakt zijn klacht tevens te richten tegen de publicatie op AD.nl. Klager is derhalve ook op dit onderdeel ontvankelijk in zijn klacht.
 
BEOORDELING VAN DE KLACHT
 
Kern van de klacht is dat verweerders ongefundeerde ernstige beschuldigingen aan het adres van klager hebben geuit en dat de privacy van klager ongerechtvaardigd is aangetast.
 
In de gewraakte berichtgeving komt naar voren dat klager als spermadonor tegenover vrouwen met een kinderwens de aanwezigheid van een vorm van autisme en zijn verleden met depressies heeft verzwegen. Deze vrouwen beklagen zich in de berichtgeving over de handelwijze van klager.
  
De Raad stelt voorop dat het maatschappelijk relevant en journalistiek geboden kan zijn om journalistiek onderzoek te verrichten naar het verzwijgen door een zaaddonor van zijn psychische gesteldheid. Het is immers een taak van de pers om misstanden aan de kaak te stellen.
 
Verweerders hebben naar het oordeel van de Raad aannemelijk gemaakt dat zij voldoende reden hadden om aan de kwestie aandacht te besteden. De situatie dat klager bewust geen informatie deelt over zijn (mogelijk zelfs deels erfelijke) vorm van autisme met wensmoeders is maatschappelijk ongewenst.
 
Een groot aantal beschuldigingen in de berichtgeving is afkomstig van (anoniem gehouden) vrouwen die – vanwege het achterhouden van deze informatie door klager – ten tijde van de publicatie met klager in conflict waren. Naar het oordeel van de Raad kan echter niet worden geoordeeld dat verweerders uitsluitend zijn uitgegaan van die bronnen als brengers van objectieve feiten. De opvattingen van deze vrouwen worden in de berichtgeving voldoende ondersteund door diverse onafhankelijke bronnen.
 
Hoewel het wellicht op de weg van verweerders had gelegen in de publicatie enkele beweringen duidelijker toe te schrijven aan bronnen, volgt uit de berichtgeving voorts voldoende dat de negatieve kwalificaties citaten zijn van vrouwen die contact met klager hebben gehad. (zie punt 2.2.5. van de Leidraad van de Raad)
 
De bewering dat klager 22 kinderen heeft verwekt is afkomstig uit een Whatsapp-chatgesprek waarin klager dit zelf heeft gesteld. Hoewel uit de context van het gesprek blijkt dat sprake is van een negatieve toon tussen klager en zijn gesprekspartner, bestaat geen grond voor het oordeel dat verweerders niet op deze bron mochten vertrouwen. Klager heeft bovendien aan verweerders uitsluitend gemeld dat het aantal van ‘tientallen’ kinderen sterk naar boven was afgerond.
 
Indien al sprake is van feitelijke onjuistheden omtrent de berichtgeving over het syndroom van Asperger, zijn deze naar het oordeel van de Raad niet van dien aard dat daarmee het oordeel is gerechtvaardigd dat verweerders grenzen hebben overschreden van hetgeen – gelet op de eisen van journalistieke verantwoordelijkheid – maatschappelijk aanvaardbaar is.
 
Voor zover de klacht zich richt tegen het schenden van de privacy van klager, overweegt de Raad dat een journalist de privacy van personen niet verder zal aantasten dan in het kader van zijn berichtgeving redelijkerwijs noodzakelijk is. Een inbreuk op de privacy overschrijdt de grenzen van zorgvuldige journalistiek wanneer deze niet in redelijke verhouding staat tot het maatschappelijk belang van de publicatie. (zie punt 2.4.1. van de Leidraad)
 
De wijze waarop klager in de berichtgeving is aangeduid – met de vermelding van zijn voornamen overeenkomstig de door hem gebruikte schuilnamen op internet – en de wijze waarop zijn portret is afgebeeld – met een balkje over de ogen – zijn in dit kader journalistiek gebruikelijk en niet ontoelaatbaar. In het algemeen wordt daarmee voorkomen dat een betrokkene eenvoudig kan worden geïdentificeerd. (vgl. RvdJ 2011/46)
  
Mede gelet op hetgeen hiervoor is overwogen ten aanzien van de maatschappelijke relevantie van de publicatie, bestaat geen grond voor het oordeel dat verweerders het belang van klager bij de bescherming van zijn privacy onvoldoende hebben afgewogen tegen het maatschappelijk belang dat met de publicatie is gediend.
 
Aldus kan niet worden geconcludeerd dat klagers privacy door de publicatie disproportioneel is geschaad. Dat klager wellicht door een beperkte groep uit zijn directe omgeving in de publicatie is herkend, kan daaraan niet afdoen.
 
Een en ander leidt tot de slotsom dat verweerders geen grenzen hebben overschreden van hetgeen, gelet op de eisen van de journalistieke verantwoordelijkheid, maatschappelijk aanvaardbaar is.
 
BESLISSING
 
De klacht is ongegrond.
 
Aldus vastgesteld door de Raad op 24 november 2011 door mr. Th. Groeneveld, voorzitter, M.C. Doolaard, mw. M.J.H. Doomen, A. Mellink MPA en mw. drs. J.X. Nabibaks, leden, in tegenwoordigheid van mr. H. Osinga, secretaris, en mw. mr. F.G. Jansma, plaatsvervangend secretaris.