2001/33 gegrond

Beslissing van de Raad voor de Journalistiek
inzake de klacht van

Gemeente Heemstede

tegen

F.J.A. Belt en De Heemsteder (betreffende publicatie van 21-23 april 2001)

Bij brief van 4 mei 2001 met 4 bijlagen heeft de Gemeente Heemstede (klaagster) een klacht ingediend tegen F.J.A. Belt en De Heemsteder (verweerders). Hierop heeft Belt gereageerd in een brief van 11 mei 2001 met 2 bijlagen. Klaagster heeft nader gereageerd bij brieven van 21 mei 2001 met 1 bijlage en 31 mei 2001 met 3 bijlagen.

De zaak is behandeld ter zitting van de Raad van 22 juni 2001. Namens klaagster waren aanwezig mr. W. van den Berg, mw. Y. Boonstra, C. Raateland en C. de Wild Propitius. Van den Berg heeft aan de hand van pleitnotities en onder overlegging van een exemplaar van De Heemsteder van 6 juni 2001 de klacht nader toegelicht. Verweerders zijn niet verschenen.

DE FEITEN

Op grond van de stukken en het verhandelde ter zitting gaat de Raad uit van de volgende feiten.

Bezoekers van de website van De Heemsteder worden via de knop "Politiek nieuws van Fred Belt" doorgelinkt naar de website van Belt. Op deze website plaatst Belt doorgaans vrijwel letterlijk zijn kopij voor de eerstvolgende editie van De Heemsteder.
Van in ieder geval 21 tot 23 april 2001 stond op de website van Belt - en daarmee indirect op die van De Heemsteder- een artikel met als kop "Oorlogsveteraan van tribune gegooid, Duitsers voorrang". In dit stuk zijn onder meer de volgende passages te lezen:

"(...) dat afgelopen zaterdagavond de slecht ter been zijnde 86 jarige inwoner Siegers, oorlogsveteraan, door hermandad van de tribune aan de Herenweg afgegooid werd en plaats moest ruimen voor "de 'bezetters' van weleer". Hij kreeg van de politie, die ook hun werk slechts deden, te horen dat hij een kaart nodig had om plaats te kunnen nemen op de tribune. Die kaart zou te verkrijgen zijn op het raadhuis. Nou, mooi niet dus. Die waren uitgegeven aan de gasten uit Duitsland (...).
Mag je dit verwachten van een gemeentebestuur die nog geen gulden over heeft voor een bloembol voor onze Canadese bevrijders? (...) Een slechte beurt."

Klaagster is op dit artikel gewezen door een medewerker van haar Duitse zusterstad. Bij e-mail van 4 mei 2001 heeft klaagster een ingezonden brief aan verweerders gezonden met het verzoek deze op de website te plaaatsen. Dit is, met een nawoord van Belt, gebeurd. In het nawoord is toegelicht dat het artikel na navraag bij deelnemende raadsleden is teruggehaald en niet is geplaatst in De Heemsteder. Dat het artikel wel te lezen was op de website, was gevolg van het feit dat "de webmaster van de politieke afdeling van De Heemsteder tot 10 mei buitenslands was".

Na het indienen van deze klacht door klaagster heeft Belt over de hier aan de orde zijnde kwestie een artikel geschreven onder de kop "B&W voeren campagne tegen criticaster De Heemsteder", dat op 27 mei 2001 op de website van Belt is verschenen en nadien vrijwel ongewijzigd is geplaatst in de editie van 6 juni 2001 van De Heemsteder.

DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN

Klaagster is van mening dat de toonzetting van het artikel ongenunanceerd en tendentieus is en dat de inhoud ervan maatschappelijk verwerpelijk is. Bovendien wijst zij erop dat geen wederhoor over het vermeende incident heeft plaatsgevonden. Het feit dat een redacteur wegens vakantie buitenslands vertoeft kan geen vrijbrief zijn om een artikel - zeker met deze inhoud - langdurig op het internet gepubliceerd te houden.

Belt wijst erop dat hij het artikel heeft teruggenomen op grond van uitspraken van raadsleden die op de tribune hadden gezeten, en dat het artikel derhalve niet in De Heemsteder is verschenen. Dat het artikel wel geruime tijd op de website was te lezen, was gevolg van zijn verblijf buitenslands. Hij meent niet onjuist te hebben gehandeld en acht de door klaagster gekozen bewoordingen tendentieus.
De Heemsteder heeft er in een brief aan klaagster op gewezen dat het artikel niet in haar blad en niet op haar eigen website heeft gestaan. Dat Belt het op zijn eigen website heeft geplaatst, wil niet zeggen dat De Heemsteder daar inhoudelijk mee instemt.

BEOORDELING VAN DE KLACHT

Nu de website van De Heemsteder met de knop "Politiek nieuws van Fred Belt" de mogelijkheid biedt rechtstreeks door te linken naar de website van Belt, kan De Heemsteder niet stellen daar niets mee van doen te hebben.
Het feit dat het artikel niet in De Heemsteder is verschenen doet niet aan de klacht af, nu het gewraakte artikel gedurende enige tijd op de website van Belt heeft gestaan en derhalve via internet is gepubliceerd.

Inhoudelijk geldt dat het gewraakte artikel grotendeels bestaat uit commentaar, terwijl het artikel wordt gepresenteerd als nieuws. Daarop wijst niet alleen de plaatsing op een nieuwssite ("Politiek nieuws van Fred Belt"), maar ook de aanhef van de tekst, die immers begint met "Heemstede - ". Het staat verweerders in beginsel vrij een dergelijke tekst - in feite een commentaar - te schrijven, mits dit dan ook als commentaar wordt gepresenteerd.

Los van het voorgaande is de tekst in zoverre feitelijk onjuist, dat Siegers niet van de tribune is verwijderd, maar daarvan is geweerd. Deze nuance is niet onbelangrijk.

Vanwege deze feitelijke onjuistheid en het feit dat commentaar wordt gegeven in de vorm van een nieuwsbericht, zijn met het artikel grenzen overschreden van hetgeen naar journalistieke maatstaven aanvaardbaar is.

BESLISSING

De Raad verklaart de klacht gegrond.

De Raad verzoekt verweerders deze beslissing integraal of in samenvatting te publiceren in De Heemsteder.

Aldus vastgesteld door de Raad op 21 augustus 2001 door mr. D. Allewijn, voorzitter, H. van Gessel, mr. A. Herstel, mw. C.D. Smolders en prof. drs. E. van Thijn, leden, in tegenwoordigheid van mw. mr. A.R. Creutzberg, secretaris.

Uitspraak 2001-33