1997/8 ongegrond

Beslissing van de Raad voor de Journalistiek
inzake de klacht van

P. Geurtsen/J.G.M. International

tegen

A.C. Gisolf en de hoofdredacteur van het Algemeen Dagblad

Bij brief van 1 oktober 1996 met 1 bijlage, gevolgd door een brief van 7 oktober 1996 met 8 bijlagen heeft mevrouw P. Geurtsen, handelend onder de naam J.G.M. International trading agency, te Nunspeet (klaagster) een klacht ingediend tegen dr. A.C. Gisolf en de hoofdredacteur van het Algemeen Dagblad (betrokkenen).
Hierop is door P.R. van Dijk, hoofdredacteur, gereageerd in een brief van 16 oktober 1996 met 6 bijlagen. Bij brief van 17 oktober 1996 heeft klaagster nog een productie overgelegd. De heer Gisolf heeft vervolgens met een brief van 1 november 1996 op de klacht gereageerd.

De zaak is behandeld ter zitting van de Raad van 14 februari 1997.
Klaagster verscheen in persoon, bijgestaan door haar echtgenoot, en legde een pleitnota over. Van de zijde van betrokkenen verschenen de heer A.C. Gisolf en de heer A. Gelder, chef van de bijlage Diagnose.

DE FEITEN

Op grond van de stukken en het verhandelde ter zitting gaat de Raad uit van de volgende feiten.

Klaagster is producent van de Take Care-tekentang, een tang voor het verwijderen van teken bij mensen en dieren.
In het Algemeen Dagblad verscheen op 24 mei 1996 in de bijlage Diagnose een artikel van journalist Kees de Leeuw over de ziekte van Lyme, die wordt veroorzaakt door een tekenbeet. Daarbij werd een foto afgebeeld van een exemplaar van de Take Care- tang, door klaagster ten behoeve van de groothandel Tropenzorg geproduceerd. De tang wordt in het artikel een eenvoudig en doeltreffend middel voor het verwijderen van teken genoemd, aanbevolen door de vereniging van Lymepatiënten.
In de medische rubriek Vraag en Antwoord van dr. A.C. Gisolf werd op 27 juli 1996 in drie ingezonden brieven gereageerd op het artikel. Naar aanleiding daarvan schreef de heer Gisolf dat bij het verwijderen van teken knijpen uit den boze is, omdat daardoor de teek wordt fijngeknepen en de bacteriën in de wond terechtkomen. Volgens Gisolf is bij de door klaagster geproduceerde tang, vanwege de brede bek, knijpen welhaast onvermijdelijk. Hij gaf het advies een tekenverwijderpincet te gebruiken, onder vermelding van de organisatie waar die te verkrijgen is. Bij het artikel stonden foto's van de Take Care-tang en van het tekenverwijderpincet.
Klaagster heeft middels een advocaat betrokkenen om een rectificatie verzocht. Daarop is afwijzend gereageerd.

DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN

Klaagster is van mening dat haar product in het artikel van 27 juli 1996 onjuist is besproken en dat er niet zonder haar toestemming een foto van mocht worden gepubliceerd.
Fijnknijpen van het lichaam van de teek met de Take Care-tang is volgens haar niet mogelijk, omdat het knijpen door een speciale veer wordt gedoseerd. De heer Gisolf heeft geen contact met haar opgenomen, zodat zij de precieze werking niet aan hem heeft kunnen uitleggen. Volgens klaagster heeft hij de Take Care-tang niet zelf beproefd. Hij beroept zich op onderzoeken van onder andere het Hygiëne Instituut van de Universiteit van Heidelberg, maar deze onderzoeken hebben volgens klaagster plaatsgevonden vóórdat de Take Care-tang werd ontwikkeld en geproduceerd.

De heer Gisolf licht toe, dat er zich in de maag van een teek voor mens en dier schadelijke Borrelia-bacteriën bevinden. Bij het verwijderen van een teek moet worden voorkomen dat de teek wordt platgedrukt, zodat de maaginhoud van de teek via de kop in het lichaam van het slachtoffer wordt geïnjecteerd. In Duitsland, waar hij woonachtig is, is al enkele jaren eenzelfde soort tangetje als de Take Care-tang verkrijgbaar, dat door het Hygiëne Instituut van de Universiteit van Heidelberg is getest. Gebleken is, dat door de platte bek van dit type tang de kans op fijnknijpen zeer groot is, zodat gebruik van deze tang wordt ontraden. De heer Gisolf heeft vanuit zijn persoonlijke deskundigheid gereageerd op het eerste artikel waarin de Take Care-tang werd genoemd. Hij heeft geadviseerd er een foto bij te plaatsen om de lezer te informeren en te waarschuwen.
De heer Gelder wijst op de deskundigheid van de heer Gisolf en de eigen verantwoordelijkheid die de heer Gisolf als medicus voor zijn column heeft.

BEOORDELING VAN DE KLACHT

De Raad heeft exemplaren van de Take Care-tang en de door de Universiteit in Heidelberg geteste tang ter zitting kunnen vergelijken en constateert dat er nagenoeg geen verschil tussen beide tangen bestaat.
De Raad kan niet oordelen over de kwaliteit van de in het Algemeen Dagblad besproken producten. Wel is ter zitting aannemelijk geworden dat de heer Gisolf in het gewraakte artikel met kennis van zaken zijn oordeel heeft gegeven.
De Raad is van mening dat de heer Gisolf de vrijheid had om in de rubriek Vraag en Antwoord op grond van zijn eigen deskundigheid een oordeel te geven over de Take Care-tang. Dat daarbij een foto van de tang werd afgebeeld acht de Raad omwille van de informatie aan de lezers geoorloofd.

BESLISSING:

De Raad acht de klacht ongegrond.

De Raad verzoekt betrokkene deze beslissing integraal of in samenvatting in het Algemeen Dagblad te publiceren.
Aldus vastgesteld door de Raad op 17 maart 1997 door mr. W.D.H. Asser, voorzitter, mr. D.T. Dalmolen, H. van Gessel, drs. M.W.M. Vos-van Gortel en mr. B.A. Schmitz, leden, in tegenwoordigheid van mr. I.H.J. Konings, secretaris.

Voorzitter Secretaris

RvdJ 1997, 8.