1993/5 gegrond

De Stichting Orgaan- en Weefseldonorwerving tegen de hoofdredacteur van Aktueel en Pim Hemminga

Bij brief van 23 oktober 1992 met twee bijlagen heeft de directeur van de Stichting Orgaan- en Weefseldonorwerving mevrouw A.R. van Netten (klaagster) een klacht ingediend tegen de journalist Pim Hemminga en de hoofdredacteur van Aktueel (betrokkenen). Deze laatsten hebben niet op de klacht gereageerd.

De Raad heeft over de klacht beslist op grond van de stukken op 26 februari 1993.

DE FEITEN

De Raad gaat op grond van de stukken uit van de volgende feiten.

In de aflevering van het blad Aktueel van 22 oktober 1992 is onder de kop "Donor tegen wil en dank" met daarboven in kleinere letters "Volgens nieuwe wet kan dit straks iedereen gebeuren. Wie vergeet te melden dat hij na zijn dood geen orgaan wil afstaan is het haasje" een artikel verschenen van Pim Hemminga over het ten tijde van het artikel bestaande Wetsvoorstel op de Orgaandonatie. Dit artikel bevat de volgende passage.

"Alle Nederlanders van 18 jaar en ouder ontvangen binnen afzienbare tijd een formulier waarop moet worden aangegeven of zij na hun dood al dan niet als donor van organen en of weefsels willen fungeren. Waarbij onder 'organen' hart, nieren, longen, lever en alvleesklier worden verstaan en onder 'weefsels' huid, hoornvliezen, hartkleppen en botweefsels. Onder het motto 'Wie zwijgt stemt toe' heeft Simons bepaald dat degenen die het formulier niet terugsturen automatisch donor zijn."

DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN

Het bezwaar van klaagster is dat betrokkenen in het artikel onjuiste informatie geven over het wetsvoorstel op de orgaandonatie. Het is onjuist dat diegenen, die de in de Wet bedoelde donorregistratiekaart niet terugsturen geacht worden toestemming te hebben gegeven als donor van organen op te treden. Het is in tegendeel juist zo dat in die gevallen aan de nabestaanden om toestemming moet worden gevraagd.
Klaagster wijst erop dat betrokkene Hemminga
voor het schrijven van het artikel contact heeft gehad met de stichting en dat hem de brochure van de stichting met de juiste gegevens ter beschikking is gesteld. Betrokkene had zonodig ook bij het Ministerie van WVC informatie over het wetsvoorstel kunnen krijgen.

Volgens klaagster heeft betrokkene Hemminga willens en wetens onjuiste informatie gegeven waardoor het publiek op het verkeerde been is gezet. Het doel van de stichting is het publiek goede voorlichting te geven over orgaan- en weefseldonatie.

BEOORDELING VAN DE KLACHT

Het Wetsvoorstel op de Orgaandonatie behandelt een gevoelig onderwerp. Betrokkenen hebben in het gewraakte artikel over een essentieel onderdeel van dit wetsvoorstel onjuiste informatie verstrekt, niet alleen door de indruk te wekken dat het door beide kamers van de Staten-Generaal al was aangenomen, maar ook over de inhoud van het wetsvoorstel. Daargelaten de vraag of klaagster aan betrokkenen de juiste gegevens heeft verstrekt hadden betrokkenen zich hetzij bij klaagster hetzij elders daarvan op de hoogte kunnen en behoren te stellen, juist gezien de gevoeligheid van de in de wet geregelde materie. Door in het artikel desondanks een verkeerde voorstelling van zaken te geven hebben betrokkenen de grenzen overschreden van hetgeen, gelet op hun journalistieke verantwoordelijkheid, maatschappelijk aanvaardbaar is.

BESLISSING

De Raad acht de klacht gegrond.

De Raad verzoekt betrokkenen deze beslissing integraal of in samenvatting te publiceren in Aktueel.

Aldus vastgesteld ter zitting van de Raad van 26 februari 1993 door mr P.J. Boukema, voorzitter, mr G. Dullens, W.F. de Pagter, mevrouw T.M. Lucker en J.M.P.J. Verstegen, leden, in tegenwoordigheid van mr A.C.M. Karsten, secretaris.

RvdJ 1993, 5.